Make your own free website on Tripod.com
 


DÜNDEN BUGÜNE ARNAVUTLUK

3 SINIF ÖGRENCİSİ

Ilir ZHURKA

 

Tarihi kalıntılar Arnavutluğun yaklaşık olarak millattan önce 50.000 senelerinden beri var olduğunu göstermektedir.O dönende Arnavutların adı İlirler ve yaşadıkları toprakların adı İiria idi.

Balkanlarda üç büyük ulus yaşamaktaydı.Güneyde Yunanlılar,Batıda İlirler,Doğuda Traketler. İlirler’in en önemli krallıkları şunlardı:

Taulantet,Arianet,Dardanet,Dalmatet,Penestet,Moloset,Kaonit ve Tesprotit.

Milattan önce IV-II yüzyıllarında İlir devleti kuruldu ve bu devletin içinne Enkeljev,Taulant,Ardian,Dardan imparatorlukları kuruldu.Ancak millattan önce 168 yılında Romalılar İliria devletini saldırdılar ve bu arada çok şidetli ve kanlı şavaşlar yapıldı.Bu kanlı savaşların sonucu İliria Romalılar’ın hükümdarlığına geçti.Roma imparatorluğu bu topraklarda hükümdarlığını 550 sene sürdürdü. I ve II yüzyılında romalılar İliria’yı dört sancaklara böldü. 1-Pervali 2-Dardani 3-Eski Epir 4-Yeni Epir böylece İlirler’in gücü yitirmiş oldu. 395 yılında Roma imparatorluğun ikiye bölünmesiyle (Batı ve Doğu Roma) İliria Doğu Roma imparatorluguna geçti.(Bizans imparatorluğu) Millattan sonra 90-160 yıllarında batılılar İlirleri-Albanian yaşadıkları toprakları ise Abania ismiyle adlandırmaya başladılar ve bugünümüze kadar devam etti. IV yüzyilina kadar İlirler güneşe tapıyorlardı,V yüzyılında ise hristiyan dinine geçtiler.Bunu çeşitli şehirlerde bulunmuş olan kiliselerin yıkıntıları göstermektedir. 1096-1208 yılarında Dures şehri Arnavutluğun en büyük limanı ve Egnatya yolu Arnavutluğu ile Kostandinopoli(bugünkü İstambul) bağlayan en önemli yol olmuştur. 1304 yılından başlayarak Bizans imparatorluğu gücünü yitiriyordu ve Arnavutluğun sancakları kendilenini yeninden güçlendi.Bunların başında gelenler şunlardı: Zenebishëve,Topiajve,Muzakajve,Balshajt,Shkodrës,Dukagjinët ve Arianit devleti. Bu dönemde Arnavutlar için yeni bir tehlike otaya çıktı.1318 yılında Sırplar arnavutluğun en önemli şehirleri işgal etti ancak arnavutlar sırpların işgale kısa sürede son verdi.

1400 yılında Arnavutları “Shqiptar”adıyla adlandırdılar ve bu dönemde ilk olarak kullanılan gümüş ve altın madeni para bulunmuştur.

XIV yüzyılı Arnavutlar için yenı bir dönem ve yeni bir medeniyet başlangıcıdır.Bu dönemde Arnavutluk’ta islamiyet rüzgarları esmeye başladı.Bunu gösteren çeşitlı şehirler ve kasabalarda bulunan mimari eserlerdir.(cami,mescit,medreseler vb.) Bunlardan İstanbul camilerine benzeyen ve 1773 yılında İşkodra şehrinde Mustafa Bey Bushati tarafından inşaa edilen Plumb camisidir.Aynı zamanda Arnavutlar XIX yüzyıların başlarına kadar Osmanlı imparatorluğu ile beraber yaşadılar. 1912 yılında osmanlı imparatorluğundan ayrıldıktan sonra Arnavutluk,birinci Paylaşım Savaşı Boyunca İtalian,Yunan,Avutruya,Bulgar orduluların işgali altında kaldı.Savaşın sonucunda ise İtalyan işgalcilerinin elinde kaldı.

Bu tarihlerde Arnavutluğun en büyük kayıplarını yaşayacaktı.Emperyalist güçler Arnavutluğun güneyopraklarını(çame ri) Yunanistana ve küzeydoğu topraklarinı (Kosva) Sırbistana verdi.Bu topraklarda yaşayan insalara da en kötü muameleler yapıldi.Bu nedenle bazıları kendı vatanını bırakıp goç etmek zorunda kaldı. İtalyan işgalinde kalan diğer arnavutlar 1920 yılında bağımsızlığını kazanıdılar.

1921-1939’a kadar Arnavutluğun krallık donemidir. 1939’da faşist İtalya ülkeyi işgal etti.İtalyalılardan sonra ülke nazist Almanya tarafından işgal edildi.Bu işgaller 29 Kasım 1944 yılına kadar devam etti.1944’te bağımsızlığın kazanılmasıyla ülkede komünizm rejimi başladı.Bu rejim 1990 yılına kadar sürdü ve Arnavutluk ancak bu rejimin sona ermesiyle demokrasiye kavuşabildi

Tiran şehri

Tiran arnavutluğun başkenti ve aynı zamanda onun enbüyük şehridir. Tiran Arnavutluk cumhuriyetinin yönetimmerkezi ve kültürel,ekonomik ve endüstriyel açıdan en gelişmiş şehridir. Tarihi kalıntılar Tiran’ın millittan önceki varlıgına ışık tutuyor ancak Tiran’ınbugünkü adı ilk defa 1418 yılında kullanılmıştır.Günümüze ulaşan Tiran’ın kuruluşu 1614 yılında Sulejman Pash Bargjini devrine dayanmaktadır.

16.yüzyıl başlarında Tiran’ın senatkarlarının ipek,deri,fildişi,gümüş ve altın atölyeleri açmasıyla şehrin gelişmesinde büyük rol almışlar.

Tiran’ın tarihi yansıtan yapılarında başta gelenleri 1789 yılında inşaa edilen ve bugünkü Tiran’ın merkezinde bulunan Ethem Bej Camisi ve 1821 yılında 35 metre uzunluğunda inşaa edilen saat kulesidir.

08 Şubat 1920 yılında Tiran Arnavutluğun başkenti olarak ilan edilmiş ancak bu statüsünü 31Aralık 1925’te almıştır. 1939 yılında Arnavutluk işgalci faşist ve nazist kuvetlerin işgaline uğradı.Tiran ancak 17 kasım 1944’te işgalcı kuvetlerden kurtuldu. Kültürel ve Sportif faliyetler Tiran’ın bu alandaki önemli kurumları:Milli Tiyatro binası,Opera ve Balet binası,Milli Stadyum binası,Milli Müzesi binası ve Sinema binalarıdır.

   

 

İÇİNDEKİLER

 

 

 


Copyright © 2004 Avrasya Toplulugu. All right reserved.
Designed By Vazha Devadze